UAVO – informacje podstawowe

Spis treści:

  1. Czym jest UAVO?
  2. Jakie uprawnienia mogę uzyskać w ramach UAVO?
  3. Kiedy wprowadzono wymóg posiadania certyfikatu UAVO?
  4. Czy potrzebuję szkolenia by uzyskać UAVO?
  5. Na jakie drony mogę uzyskać uprawnienia w ramach UAVO?
  6. Jaki jest koszt uzyskania certyfikatu?
  7. Informacje o egzaminach na UAVO (VLOS)
  8. Jak przygotować się do egzaminu UAVO (VLOS)?
  9. Dokumenty potrzebne do uzyskania UAVO
  10. Pozostałe ważne odnośniki i dokumenty

1. Czym jest UAVO?

UAVO – ang. Unmanned Aerial Vehicle Operator, czyli „operator bezzałogowego statku powietrznego”, w polskim prawie oznacza świadectwo kwalifikacji operatorów dronów, uprawniające do ich wykorzystywania w celach  innych niż loty sportowe i rekreacyjne.

Innymi słowy loty dronem nazywane popularnie „komercyjnymi” – związane np. ze świadczeniem usług (fotografia i nagrania wideo z powietrza, fotogrametria, mapowanie terenu, pomiary wykonywane z pokładu drona czy wszelkiego rodzaju monitoring obiektów z powietrza) wymagają posiadania świadectwa kwalifikacji UAVO. Nie ma znaczenia waga samego drona – czy jest to dron poniżej 600g czy też powyżej 600g – o ile jest wykorzystywany „komercyjnie” – wymaga od operatora posiadania świadectwa kwalifikacji UAVO.

2. Jakie uprawnienia podstawowe mogę uzyskać w ramach UAVO?

Dwa podstawowe uprawnienia w ramach UAVO to:

  • VLOS – Visual Line of Sight, czyli loty dronem w zasięgu wzroku;
  • BVLOS – Beyond Visual Line of Sight, czyli loty dronem poza zasięg wzroku (nie oznacza to lotów FPV);

Dodatkowe uprawnienie:

  • INS – uprawnienia instruktorskie

Inne dodatkowe uprawnienia dotyczące powyższych to:

  • kategoria bezzałogowca: UAV(MR) – wielowirnikowce, UAV(A) – płatowce, UAV(H) – śmigłowce, UAV(AS) – aerostaty;
  • waga bezzałogowca: do 5kg, do 25kg, do 150kg;

3. Kiedy wprowadzono wymóg posiadania certyfikatu UAVO?

Wymóg ten został podyktowany art. 95 ust. 2 pkt. 5a Ustawy z dn. 3 lipca 2002 r. – Prawo lotnicze (Dz. U. z 2012 r. poz. 933, z późn. zm.), natomiast szczegółowe zasady uzyskiwania opisywanego dokumentu zawarto w Rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 3 czerwca 2013 r. w sprawie świadectw kwalifikacji (Dz. U. poz. 664) oraz w najnowszych Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 19 września 2016 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie świadectw kwalifikacji (Dz. U. poz. 1630), które weszło w życie 6 listopada 2016r.

4. Czy potrzebuję szkolenia by uzyskać UAVO VLOS?

TAK – szkolenie jest konieczne do uzyskania świadectwa kwalifikacji UAVO VLOS i zostało podyktowane Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 19 września 2016 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie świadectw kwalifikacji (Dz. U. poz. 1630).

Szkolenie należy odbyć w ośrodku szkoleniowym, który jest wpisany na listę ośrodków szkoleniowych ULC, którą znajdziesz tutaj.

5. Na jakie drony mogę uzyskać uprawnienia w ramach UAVO?

Na podstawie nowego Rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z 19 września 2016 roku (paragraf 5) zostały wprowadzone nowe kategorie oraz wagi startowe bezzałogowych statków powietrznych, które są wpisywane do św. kw. UAVO jako uprawnienia dodatkowe:

  • wszystie bezzałogowe statki powietrzne – oznaczenie: UAV
  • wielowirnikowiec bezzałogowy: UAV(MR)
  • samolot bezzałogowy: UAV(A)
  • śmigłowiec bezzałogowy: UAV(H)
  • sterowiec bezzałogowy: UAV(AS)

Nowe kategorie wagowe bezzałogowców wpisywane do UAVO:

  • do 5kg
  • do 25kg
  • do 150kg

Rodzaj drona oraz jego waga są wpisywane do świadectwa UAVO na podstawie informacji zapisanych w protokole egzaminacyjnym (na podstawie tego, jakim bezzałogowcem zdajemy egzamin praktyczny i o jakiej wadze).

Zdanie egzaminu na dowolnym rodzaju statku bezzałogowego skutkuje nabyciem uprawnień UAV<5kg. Powyżej wagi 5kg do świadectwa kwalifikacji wpisywane są już konkretne uprawnienia na daną kategorię i wagę BSP.

6. Jaki jest koszt uzyskania świadectwa?

Podstawowe opłaty związane z przystąpieniem do egzaminów oraz wydaniem certyfikatów są stałe, określone przez ULC:

  • egzamin teoretyczny: 55zł
  • egzamin praktyczny: 108zł
  • wydanie świadectwa UAVO: 44zł

Aktualna tabela opłat za egzaminy i wydania świadectw kwalifikacji znajduje się na stronie ULC – dokładnie TUTAJ.

Pozostałe koszta to:

  • szkolenie UAVO – koszt zależny od cen kursów organizowanych przez prywatne szkoły UAVO waha się od 1000 do 2000zł za UAVO VLOS i od 2000zł wzwyż dla BVLOS;
  • badania lekarskie – minimalnie 200zł za wydanie orzeczenia lekarskiego + koszt badań w zależności od ośrodka, w którym są wykonywane i badań, które zleca dany lekarz orzecznik (najczęściej to badanie moczu, krwi i morfologii, czasem również EKG).

UWAGA: nowelizacja prawa poprzez wejście w życie z dniem 31.01.2019 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 20 grudnia 2018r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wyłączenia zastosowania niektórych przepisów ustawy – Prawo lotnicze do niektórych rodzajów statków powietrznych oraz określenia warunków i wymagań dotyczących używania tych statków wprowadza zmianę dla szkoleń UAVO VLOS do 5kg – nie będą już potrzebne badania lekarskie ani opłaty za egzaminy państwowe. Pozostaje jedynie opłata za wydanie świadectwa kwalifikacji – obecnie w wysokości 44zł.

7. Informacje o egzaminach na UAVO (VLOS)

Wiedza teoretyczna i umiejętności pilotażu drona weryfikowane są egzaminem teoretycznym i praktycznym, których zaliczenie jest wymagane do uzyskania świadectwa UAVO. Tutaj następuje zmiana z dniem 31.01.2019: jeśli kursant jest na szkoleniu UAVO VLOS do 5kg to egzaminu państwowego nie przeprowadza się – ostatecznym egzaminem jest egzamin wewnętrzny w ośrodku szkoleniowym.

Oficjalna lista certyfikowanych egzaminatorów znajduje się tutaj. Na egzaminy można umawiać się telefonicznie osobiście, ich terminy są ustalane w oparciu o zgłoszenia chęci przystąpienia do egzaminów. Telefony do poszczególnych egzaminatorów znajdują się w powyższym odnośniku do listy egzaminatorów.

Większość szkół UAVO organizuje egzaminy dla swoich kursantów na koniec szkolenia.

8. Jak przygotować się do egzaminu UAVO (VLOS)?

Zakres materiału na egzamin teoretyczny i praktyczny został podany przez ULC do informacji publicznej i znajduje się TUTAJ. Z racji tego, ze szkolenie jest już obowiązkowe do przystąpienia do egzaminu, poszczególne szkoły UAVO mają obowiązek przygotować swoich kursantów do egzaminów wg programu szkolenia zatwierdzonego przez ULC.

9. Dokumenty potrzebne do uzyskania UAVO

  • Wniosek o wydanie świadectwa kwalifikacji – wraz z zaświadczeniem o ukończeniu szkolenia dostarcza go kursantowi sam ośrodek szkolenia.
  • Ksero badań lotniczo-lekarskie przeprowadzone w ośrodkach medycyny lotniczej akredytowanych przez ULC – o ile nie jest to szkolenie VLOS do 5kg – wtedy badania nie są potrzebne;
  • Potwierdzenie z banku/poczty wpłat na egzaminy (teoria, praktyka) oraz wydanie świadectwa kwalifikacji UAVO – o ile nie jest to szkolenie VLOS do 5kg – wtedy opłaty za egzaminy nie są uiszczane, zostaje opłata za wydanie świadectwa kwalifikacji;
  • Do okazania na egzaminie: polisa OC operatora drona na loty dronami / modelami RC – może być OC modelarskie, do egzaminu wystarczające, ale nie wystarczające do późniejszego świadczenia usług – znów: nie jest potrzebne OC do egzaminu wewnętrznego dla VLOS do 5kg – OC jest konieczne jedynie do egzaminów państwowych przeprowadzanych przez egzaminatora państwowego z ramienia ULC.

Powyższe dokumenty są wstępnie weryfikowane przez egzaminatora przed egzaminem, potem są przez niego zabierane i dostarczane do ULC. Czas oczekiwania na wystawienie świadectwa przez ULC wynosi do 30 dni.

10. Jak długo ważne jest świadectwo kwalifikacji UAVO?

Samo świadectwo UAVO jest wydawane bezterminowo, ale uprawnienia w ramach UAVO są już ograniczone czasowo. Uprawnienia podstawowe są ważne 5 lat, a uprawnienia dodatkowe – 3 lata.

Świadectwo przestaje być ważne również wtedy, gdy minie ważność badań lekarskich.

Przedłużenie uprawnień następuje poprzez sprawdzenie praktycznych umiejętności sterowania bezzałogowcem przed egzaminatorem.

Egzaminator dokonuje przedłużenia poprzez wpis do świadectwa kwalifikacji UAVO po uzyskaniu pozytywnego wyniku egzaminu.

10. Pozostałe ważne odnośniki i dokumenty