UAVO – informacje podstawowe

Spis treści:

  1. Czym jest UAVO?
  2. Jakie uprawnienia mogę uzyskać w ramach UAVO?
  3. Kiedy wprowadzono wymóg posiadania certyfikatu UAVO?
  4. Czy potrzebuję szkolenia by uzyskać UAVO?
  5. Na jakie drony mogę uzyskać uprawnienia w ramach UAVO?
  6. Jaki jest koszt uzyskania certyfikatu?
  7. Informacje o egzaminach na UAVO (VLOS)
  8. Jak przygotować się do egzaminu UAVO (VLOS)?
  9. Dokumenty potrzebne do uzyskania UAVO
  10. Pozostałe ważne odnośniki i dokumenty

1. Czym jest UAVO?

UAVO – ang. Unmanned Aerial Vehicle Operator, czyli „operator bezzałogowego statku powietrznego”, w polskim prawie oznacza świadectwo kwalifikacji operatorów dronów, uprawniające do ich wykorzystywania w celach  innych niż loty sportowe i rekreacyjne.

Innymi słowy wszystkie loty komercyjne związane ze świadczeniem usług (fotografia i nagrania wideo z powietrza, fotogrametria, mapowanie terenu, pomiary wykonywane z pokładu drona czy wszelkiego rodzaju monitoring obiektów z powietrza) wymagają posiadania świadectwa kwalifikacji UAVO. Co istotne: „komercyjny” nie oznacza „za pieniądze”. Komercyjne wykorzystanie to również przekazanie materiału za darmo firmie, która użyje go do własnych celów np. reklamowych. Rozporządzenie mówi o lotach „innych niż sportowe i rekreacyjne”, a pod to można podciągnąć dosłownie każdy lot o charakterze komerycjnym.

2. Jakie uprawnienia podstawowe mogę uzyskać w ramach UAVO?

Trzy podstawowe uprawnienia w ramach UAVO to:

  • VLOS – Visual Line of Sight, czyli loty dronem w zasięgu wzroku
  • BVLOS – Beyond Visual Line of Sight, czyli loty dronem poza zasięg wzroku
  • INS – uprawnienia instruktorskie

3. Kiedy wprowadzono wymóg posiadania certyfikatu UAVO?

Wymóg ten został podyktowany art. 95 ust. 2 pkt. 5a Ustawy z dn. 3 lipca 2002 r. – Prawo lotnicze (Dz. U. z 2012 r. poz. 933, z późn. zm.), natomiast szczegółowe zasady uzyskiwania opisywanego dokumentu zawarto w Rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 3 czerwca 2013 r. w sprawie świadectw kwalifikacji (Dz. U. poz. 664).

4. Czy potrzebuję szkolenia by uzyskać UAVO?

Warunkiem koniecznym do uzyskania UAVO jest ukończone 18 lat.

Szkolenie do zdobycia świadectwa kwalifikacji UAVO VLOS nie jest obecnie wymagane przez przepisy. Rozporządzenie wciąż pozwala na podejście do egzaminu na UAVO VLOS na zasadach „samokształcenia”, co oznacza, że wiedzę i umiejętności do uzyskania świadectwa kwalifikacji UAVO VLOS można opanować we własnym zakresie na zasadzie samoszkolenia.

Co istotne – wyraźnie należy tu oddzielić uprawnienie podstawowe VLOS od BVLOS.

Do BVLOS już teraz potrzebne jest odbycie szkolenia teoretycznego i praktycznego w ośrodku wpisanym do rejestru podmiotów szkolących w ULC. Uprawnienia INS – tak samo jak BVLOS – wymagają odbycia szkolenia w ośrodkach szkoleniowych oraz odbycia praktyki instruktorskiej pod okiem innych instruktorów.

Jak długo ważne jest świadectwo kwalifikacji UAVO?

Świadectwo UAVO jest wydawane bezterminowo, ale uprawnienia w ramach UAVO są już ograniczone: uprawnienie podstawowe VLOS/BVLOS do 5 lat, uprawnienie INS do 3 lat.

Świadectwo przestaje być ważne jeśli minie termin ważności uprawnień wpisanych do UAVO lub terminów badań.

Przedłużaniem uprawnień po upływie ich ważności będzie zajmować się zewnętrzna firma oddelegowana do tego zadania przez ULC (wciąż jeszcze nie ma ustaleń w tym temacie).

5. Na jakie drony mogę uzyskać uprawnienia w ramach UAVO?

Na podstawie Załącznika nr 6 do Rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z 3 czerwca 2013 roku (Ust. 1.2.1. ptk. 3a) są to następujące kategorie bezzałogowych statków powietrznych:

  • samolot bezzałogowy (A)
  • śmigłowiec bezzałogowy (H)
  • sterowiec bezzałogowy (AS)
  • wielowirnikowiec bezzałogowy (MR)
  • inny bezzałogowy statek powietrzny (O)

Do UAVO wpisywana jest również kategoria wagowa bezzałogowca:

  • do 2kg
  • od 2 do 7kg
  • od 7 do 25kg

Rodzaj drona oraz jego waga są wpisywane do świadectwa UAVO na podstawie informacji zapisanych w protokole egzaminacyjnym (na podstawie tego, jakim bezzałogowcem zdajemy egzamin praktyczny i o jakiej wadze).

Uzyskanie kategorii wagowej wyższego rzędu będzie skutkowało jednoczesnym uzyskaniem kategorii niższych.

Loty dronami powyżej 25kg podlegają innym przepisom nie zawierającym się w UAVO.

6. Jaki jest koszt uzyskania certyfikatu?

Podstawowe opłaty związane z przystąpieniem do egzaminów oraz wydaniem certyfikatów są stałe, określone przez ULC:

  • egzamin teoretyczny: 53zł
  • egzamin praktyczny: 105zł
  • wydanie świadectwa UAVO: 43zł

Aktualna tabela opłat za egzaminy i wydania świadectw kwalifikacji znajduje się na stronie ULC – dokładnie TUTAJ.

Pozostałe koszta to:

  • szkolenie UAVO – na chwilę obecną nie wymagane, koszt zależny od cen kursów organizowanych przez prywatne szkoły latania waha się od 1000 do 3000zł
  • badania lekarskie – 200zł za wydanie orzeczenia lekarskiego + koszt badań w zależności od ośrodka, w którym są wykonywane

7. Informacje o egzaminach na UAVO (VLOS)

Wiedza teoretyczna i umiejętności pilotażu drona weryfikowane są egzaminem teoretycznym i praktycznym, których zaliczenie jest wymagane do uzyskania świadectwa UAVO.

Oficjalna lista certyfikowanych egzaminatorów znajduje się tutaj. Na egzaminy najlepiej umawiać się telefonicznie, ich terminy są ustalane w oparciu o zgłoszenia chęci przystąpienia do egzaminów. Telefony do poszczególnych egzaminatorów znajdują się w powyższym odnośniku do listy egzaminatorów.

8. Jak przygotować się do egzaminu UAVO (VLOS)?

Zakres materiału na egzamin teoretyczny i praktyczny został podany przez ULC do informacji publicznej i znajduje się TUTAJ. Ponieważ na chwilę obecną szkolenie nie jest obowiązkowe całą wiedzę można przyswoić samodzielnie. Pełna lista odnośników do materiałów, z których można samodzielnie nauczyć się teorii znajduje się TUTAJ.

9. Dokumenty potrzebne do uzyskania UAVO

Powyższe dokumenty za wyjątkiem polisy OC i uzupełnione o protokoły zaliczonych egzaminów teoretycznego i praktycznego (otrzymywane po egzaminach) należy wysłać na adres główny Urzędu Lotnictwa Cywilnego. Czas oczekiwania na wystawienie świadectwa przez ULC wynosi do 30 dni.

10. Pozostałe ważne odnośniki i dokumenty